Bolivia en de Australiër

Marinka zei gisteren (22 oktober 2018): “we hebben de afgelopen week vrijwel niets gedaan, ik vind dat we weer wat moeten gaan doen”. Het klopt dat we tijdens ons verblijf in Sucre weinig bijzonders hebben ondernomen. Ik vind het eigenlijk wel lekker om even een beetje rustig aan te doen, maar liet mijn gedachten gaan over de afgelopen week.

Al de eerste dag in Sucre kwamen we tijdens het nuttigen van een kopje koffie in contact met een Australiër die al 8 jaar in Bolivia woont. Hij deed wat suggesties over bezienswaardigheden in Sucre en omgeving en vroeg of we nog iets nodig hadden.

IMG_9669
In deze kerktoren is het café waar we Kristian ontmoeten

Aangezien Tessa het al twee weken zonder mobiele telefoon moest doen omdat ze die per ongeluk in het zwembad in Tupiza had laten vallen, vroegen we aan de Australiër of hij wist waar we in Sucre een nieuwe mobiele telefoon konden kopen. “Je kunt een poging wagen om hem te laten repareren, maar dat moet je niet hier doen maar in de Mercado Campesino”, was zijn antwoord. Mercado Campesino is een wijk wat nog het meest lijkt op een grote markt. Hier zou het allemaal veel goedkoper zijn, want hier komen alle Bolivianen als ze iets nodig hebben.

Enfin, de Australiër had zich inmiddels voorgesteld als Kristian en wilde ons er wel heenbrengen. Ons Spaans is nog steeds beperkt en volgens Kristian zou overal waar wij komen de aanblik van ons blonde haar en blauwe ogen de prijzen minstens verdubbelen. Hij moest echter eerst zijn dochtertje van school halen en dan zouden we elkaar op de Plaza ontmoeten.

Sander wilde graag bij het appartement, en dan vooral ‘bij de wifi’, blijven, dus gingen we met z’n vieren naar de Plaza. Al snel was Kristian daar met zijn motor-met-open-laadbak én vijfjarige dochter Naomi die ons vrolijk begroette. Achterin de laadbak bracht Kristian ons naar Mercado Campesino waar hij een zaakje uitzocht om de telefoon ter reparatie aan te bieden.

 

Terwijl de telefoon onderzocht wordt, gaan we lunchen waarbij Kristian ons van alles vertelt over Bolivia en de Bolivianen, maar ook over zijn eigen leven. Als Tessa met Kristian teruggaat, zegt de jongeman van het zaakje dat de telefoon gerepareerd kan worden, maar dan moeten we morgen terugkomen. Kristian spreekt een vaste prijs af die we alleen hoefden te betalen wanneer de telefoon daadwerkelijk gerepareerd is. Niets te verliezen dachten we, dus morgen zien we wel weer. Schermafbeelding 2018-10-24 om 10.24.50Nadat Kristian ons keurig thuis had gebracht, nodigden we hem uit om een biertje bij ons te drinken. Hier vertelde hij honderduit over zijn ervaringen met de Bolivianen. Hij is getrouwd met een Boliviaanse nadat zij zwanger werd, maar het cultuurverschil bleek toch groter dan hun liefde. Daarbij heeft zij hem bedrogen en dat was voor hem de spreekwoordelijke druppel om een einde te maken aan de relatie. Ook vertelde hij over de verschillende onderneminkjes die hij had gehad maar die stuk voor stuk sneuvelden door de wijze waarop ondernemen in Bolivia (niet) werkt. Volgens Kristian is dat deels een consequentie van het socialisme. Hierdoor kennen Bolivianen zich een vrijheid toe, die boven de wet staat. De politie kan weinig doen en als je ‘vriendjes’ hebt als advocaat, of, nog beter, als rechter, dan heb je niet zoveel te vrezen. Overeenkomsten zijn weinig waard want je hebt vrijwel geen middelen om je recht te halen. Met andere woorden: als je een vordering hebt kun je geen deurwaarder erop af sturen om iets van waarde in beslag te nemen. Kristian ondervond ook dat de Bolivianen hem, als buitenlander, niks gunden. “De Bolivianen zijn arm en zielig en die buitenlanders pikken alles maar in.” Dat is ongeveer zoals Kristian het omschreef.

De volgende dag meldt Kristian zich weer, maar dat is van korte duur. Tijdens zijn rit naar ons appartement is zijn eigen telefoon uit zijn jas gevallen. Hij gaat daarom gelijk weer weg om hem te zoeken. Marinka heeft contact via WhatsApp en toen we na een tijdje nog steeds geen reactie kregen, zijn Tessa en ik zelf maar met de taxi naar Mercado Campesino teruggegaan. Aldaar maakt de jongeman duidelijk dat hij nog een onderdeel nodig heeft en dat we morgen maar terug moeten komen. De telefoon ligt in diverse onderdelen in een plastic bakje dus veel keuze hebben we niet.

Op vrijdag gaan we naar het museum Casa de la Libertad.  Hier leren we over Simón Bolívar. Schermafbeelding 2018-10-24 om 10.24.32De man die aanzet heeft gegeven tot de onafhankelijkheid van Panama, Colombia, Ecuador, Peru, Venezuela en Bolivia. Uiteindelijk is het land, zoals we dat nu kennen als Bolivia naar hem vernoemd. Ook leren we dat Evo Morales, de huidige president, de eerste president is die van de zgn. inheemse bevolking afstamt. Voor het eerst voelen deze bevolkingsgroepen zich vertegenwoordigt. Evo Morales heeft er voor gezorgd dat er een tweede officiële vlag gekomen is, speciaal voor die bevolkingsgroepen. Hij was coca-teler in de buurt van Cochabamba (waar we nu verblijven) en vervolgens vakbondsman waardoor hij steeds meer bekendheid kreeg.

’s Middags gaan we opnieuw naar de Campesino voor de telefoon. Aldaar blijkt de telefoon nog steeds in stukjes in het plastic bakje te liggen, en vernemen we van de jongeman dat hij het betreffende onderdeel niet heeft kunnen krijgen. Hij zet de telefoon ter plekke weer in elkaar en zonder te betalen krijgen we hem weer mee.

Zaterdag zijn we uitgenodigd voor een barbecue bij Kristian. In eerste instantie had hij ons uitgenodigd om ook te blijven slapen maar dat leek mij niet zo’n goed idee. Hij woont  ver uit het centrum “in the country side” en hij runt het huishouden alleen (aangezien hij midden in de scheiding verwikkelt is). Alleen een barbecue en dan gewoon weer terug naar ons vertrouwde appartement, leek mij prima. In de ochtend doen we rustig aan, bezoeken de lokale begraafplaats (waar we onze eerste Geocache vinden) en drinken nog ergens een kopje koffie, als blijkt dat Kristian ons al rond 12.00 uur wil ophalen voor de barbecue bij hem thuis. IMG_9754.JPGBlijkbaar hebben wij onze Hollandse tijden in gedachten toen we rekenden op een uur of vijf. We spoeden ons naar huis en inderdaad staat Kristian al snel met zijn motor voor de deur. Met z’n allen rijden we naar de Campesino want dat is dé plek om inkopen te doen voor een echte Boliviaanse barbecue, aldus Kristian. Het is zaterdag dus flink druk overal. Onderweg vertelt Kristian dat de politie op zaterdag toch niet bekeurd dus dat mensen rustig hun auto midden op straat voor een stoplicht parkeren, wat flinke files in het stadje tot gevolg heeft. Sucre laadbak naar huis KristionAangekomen bij de Campesino parkeert Kristian de motor een beetje onhandig waardoor er erg weinig ruimte overblijft voor de vele bussen die daar passeren.
Als hij weg is sta ik regelmatig midden op de weg om de buschauffeurs aanwijzingen te geven zodat ze er toch tussendoor kunnen. Daar zijn ze me niet dankbaar voor overigens, ze proberen me iedere keer duidelijk te maken dat ik die motor moet verplaatsen. Uiteindelijk komt Kristian met een zak vlees aanzetten alsof er een heel dorp gaat barbecuen.

Na flink wat gehobbel achter in de laadbak komen we bij zijn huis. Het is een groot huis maar nog niet af. Dat doen de meeste Bolivianen omdat je dan minder belasting betaalt. Binnen wordt ons direct duidelijk dat de inschatting om niet te blijven slapen de juiste was. Kristian ontfermt zich over het vlees en de barbecue en wij over de salade. Op de bovenste etage staat de barbecue en hebben we uitzicht over de heuvels rondom. Ook hier vertelt Kristian over de moeizame relatie met de buren, zijn privéproblemen en de onmogelijkheid om terug te gaan naar Australië vanwege Naomi. De buren klagen dat ze het zo moeilijk hebben en honen zijn barbecues met veel vlees en zijn ‘relaxte’ manier van leven. Kristian zegt de bal teruggekaatst te hebben, dat zij ook best stromend water zouden kunnen aanleggen voor de helft van de waarde van hun biervoorraad. Die biervoorraad blijkt dan toch belangrijker te zijn dan stromend water in hun huis. Hoe meer we van Kristian te weten komen hoe meer ik hem enerzijds bewonder en anderzijds medelijden voel voor zijn situatie. Hij heeft als twintigjarige de verantwoordelijkheid genomen voor het feit dat zijn vriendin zwanger werd, maar het heeft hem nu opgezadeld met de duivelse keuze tussen blijven in Bolivia waar hij moeilijk integreert met de Bolivianen en dus een beetje eenzaam is, en tussen terug gaan naar Australië, maar dan zijn dochter Naomi niet meer zien.

bbq-kristian.jpg

Dit blijft in mijn hoofd malen als we begin van de avond met de bus teruggaan naar ons appartement. Iedereen is verantwoordelijk voor zijn eigen keuzes maar soms kunnen de consequenties wel erg verstrekkend zijn voor één persoon. Het is lastig om mij in zijn positie te verplaatsen omdat het zo ver weg staat van mijn eigen situatie. Echter, als je zelf kinderen hebt is het niet moeilijk om de ernst van zijn dilemma in te zien.

Zondag gaan we met een ‘lange-afstand-taxi’ naar Cochabamba. Het is een rit van ca. vier uur, waar de reguliere bus er zes uur over doet en eigenlijk alleen ’s nachts rijdt. De vier uur die wij in de luxe MPV moeten doorbrengen lijkt dus een stuk aantrekkelijker, bovendien komen we dan dezelfde dag nog in Cochabamba aan. De weg is echter nogal bochtig en de auto wat ‘Amerikaans’ geveerd. Als snel voelt Remco zich achterin wagenziek en heeft gelukkig op tijd een plastic zak onder zijn gezicht als het ontbijt eruit  komt. De chauffeur vindt het wel lachwekkend, vooral als blijkt dat alles keurig in een plastic zak beland is, en laat zijn voorraad plastic zakjes zien voor het geval het weer nodig mocht zijn. De rest van de rit heeft Remco voorin gezeten en hebben wij geprobeerd een beetje te slapen en vooral niet teveel naar buiten te kijken tijdens alle inhaalmanoeuvres en snelle afdalingen.

Om wat meer over Cochabamba te weten te komen pak ik de digitale versie van de Lonely Planet erbij. Ik lees dat, naast het feit dat het zo’n aangenaam klimaat is en dat het de graanschuur van Bolivia was, Evo Morales uit deze streek afkomstig is. In 2000 is er een zgn. ‘wateroorlog’ ontstaan toen de bevolking de straat op ging vanwege de stijgende waterprijs als gevolg van privatisering van de drinkwatervoorziening. Dit hielp Evo Morales en zijn Beweging Naar Socialisme (MAS) aan populariteit.

Met de negatieve ervaringen van Kristian in mijn achterhoofd zoek ik naar informatie over het socialisme van Evo Morales. Het blijkt dat Bolivia sinds zijn presidentschap er aantoonbaar op vooruit is gegaan. Het aantal mensen dat onder de armoedegrens leeft is significant gedaald. Op straat zie je overigens dat het nog steeds een ontwikkelingsland is, en wellicht is dat ook de reden dat er nu zoveel onrust is over het wel of niet aanblijven van Evo Morales als president. Het duurt voor veel Bolivianen te lang voor zij iets merken van de vooruitgang.

Al met al is het toch een week met bijzondere belevenissen al hebben we vrijwel ‘niks’ gedaan.

Dan zie ik het nieuwsbericht voorbijkomen dat in Nederland Wim Kok is overleden. De vakbondsman en socialist die met ‘paars’ een voorbeeld was voor Tony Blair en Bill Clinton. Ik ben geen prediker van het socialisme of welk ander systeem dan ook, maar gelijkheid, sociale rechtvaardigheid en solidariteit, daar kan toch niemand tegen zijn?

 

 

Een gedachte over “Bolivia en de Australiër

Voeg uw reactie toe

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Create a website or blog at WordPress.com

Omhoog ↑

%d bloggers liken dit: