De Pantanal en het waarom

Wanneer ik dit schrijf zijn we al weer een paar hoogtepunten verder. We hebben één laptop mee en ik heb de tijd nodig om rustig te kunnen schrijven vandaar dat ik wat achterloop. Mijn hersenspinsels beginnen altijd op een bepaalde locatie en dat is niet voor niets, daarom wil ik nu nog graag onderstaande met jullie delen dat alweer twee weken geleden heeft plaatsgevonden.

Zondag 16 september vertrekken we vanuit Paraty naar Campo Grande. Dat betekent dat we afscheid nemen van de zee en het binnenland in gaan. De bus heeft de hele nacht nodig om in Campo Grande aan te komen. Daar regent het als we ’s ochtends op het busstation afgezet worden. De volgende bus naar Cuiabá vertrekt pas ’s avonds en zal ook weer een nachtbus zijn. Hierdoor moeten we de hele dag doorbrengen op het busstation in Campo Grande. Gelukkig is er gratis wifi en kunnen de jongens beginnen met hun eerste schoolwerk. Het blijft de hele dag regenen dus blijven we het door ons geconfiskeerde tafeltje inclusief vijf stoelen bezet houden.Tijdens de busrit naar Cuiabá hebben we “executive seats”. Dat houdt in dat de bus boven normale stoelen heeft (die ook in bijna ligstand kunnen) maar beneden extra brede luxe stoelen die nog net iets platter kunnen. De weg is vooral rechtuit en het wegdek van redelijke kwaliteit wat het slapen ten goede komt.

Wanneer we vroeg in de ochtend in Cuiabá aankomen worden we al snel opgevangen door onze gids Igor. We hebben namelijk een programma voor drie dagen en twee nachten geboekt. Wat we hiervoor moesten betalen was niet één maar wel drie keer slikken. Om een idee te geven: deze twee dagen kosten ongeveer net zoveel als de twee weken daarvoor bij elkaar. In de minivan met chauffeur Ronaldo rijden we van Cuiabá nog zo’n 1,5 uur naar de lodge. Tijdens de rit wordt de betaling via mijn creditcard gedaan en dat gaat gelukkig goed, ondanks de diverse reserveringen die er reeds op mijn kaart staan, en het kleine mobiele apparaatje dat Igor gekoppeld heeft aan zijn mobiele telefoon.

Wanneer we aankomen bij de lodge is het nog te vroeg om in te checken dus krijgen we al een mini-toer over het terrein waar de lodge gevestigd is.

De Pantanal is een natuurgebied dat soms vergeleken wordt met de Everglades, maar dan 20 x zo groot. In totaal beslaat het 210.000 km2, waarvan zo’n 100.000 km2 in Bolivia en Paraguay (bron: Lonely Planet). Wat het zo uniek maakt, is dat het gebied in de periode van november tot maart grotendeels onder water staat. De andere maanden valt er vrijwel geen regen en kan het behoorlijk warm worden. Deze omstandigheden zorgen voor een klimaat dat enorm veel bijzondere vogels aantrekt (650 verschillende soorten), zo’n 400 vissoorten, maar ook capibara’s, tapirs, vossen, jaguars en heel veel kaaimannen.

De all-in prijs van de twee-daagse toer bevat ook ontbijt, lunch en diner in de lodge. Dat is niet voor niets, want de lodge ligt niet in de buurt van restaurants of winkels (het is al 3km rijden naar de openbare weg).

Na de lunch gaan we te paard over een deel van het terrein op paarden. Naast het feit dat het leuk voor ons is om op een paard te zitten, beleef je het gebied weer anders dan te voet of met een minivan.

Als voorbeeld: de bijzondere Hyacinth-papagaaien reageren veel minder luid als we te paard hun nest naderen dan toen we dat vóór de lunch te voet deden. Ook kom je op plekken waar de minivan niet kan of mag komen.

’s Avonds gaan we in een open pick-up truck ook nog op pad. De gids, gewapend met felle lamp, speurt rond op zoek naar dieren. In iedere poel waar we voorbijrijden zie je de ogen oplichten van de kaaimannen die daar in alle rust ronddrijven. Zoveel hebben we er overdag niet gezien!

De volgende dag rijden we in de open pick-up truck naar de rivier waar we een boottocht maken. Ook hier zien we “overstekende” capibara’s, kaaimannen en veel soorten vogels.

Schermafbeelding 2018-10-02 om 23.01.28.png

Onze enthousiaste gids Igor weet iedere keer een vogel te spotten die hij bij soortnaam weet te noemen en of we die al hadden gezien of niet. In Marinka heeft hij een bondgenoot gevonden want zij wil van iedere soort een foto maken en op de gekregen folder met aanwezige soorten dieren in de Pantanal, aankruisen als het beest door haar is gezien.

img_0653.jpg

Ik ben eerlijk gezegd niet zo geïnteresseerd in al die soortnamen. Als Igor enthousiast een vogel spot, duidelijk maakt waar die zit, de soortnaam noemt dan kijk ik er naar en denk: ok. Dat maakt overigens niet dat het mij niets doet. De geluiden en het zien van al die verschillende soorten, maakt op mij al genoeg indruk. Het getuigt ook van respect voor de Pantanal dat zowel chauffeur Ronaldo als onze gids Igor steeds zo enthousiast zijn over de dieren die ze voor ons weten te spotten. Dat werkt aanstekelijk.

De kaaimannen vind ik vooral fascinerend. Als naïeve stedeling zijn het voor mij allemaal krokodillen die levensgevaarlijk zijn en die je vooral moet zien te ontvluchten. Igor leert ons dat deze kaaimannen helemaal niet in ons geïnteresseerd zijn. Ze eten visjes en zijn, net als de meeste dieren, bang voor mensen.

 

img_0686.jpg

Toch is het wel spannend als we bij een poel aankomen waar er een aantal grotere kaaimannen langs de kant liggen te zonnen en we die benaderen om te kunnen fotograferen. Fascinerend om te zien, hoe ze doodstil met hun bek half open blijven liggen. Aan de ogen kun je zien dat ze je wel in de gaten houden.

Tijdens het verblijf in de Pantanal moet ik denken aan een artikel over toerisme dat ik onlangs gelezen heb. Het ging er om dat het toerisme op veel plekken aan haar eigen succes ten onder dreigt te gaan. Voorbeelden die genoemd worden zijn de massa’s toeristen in Amsterdam en Barcelona waardoor de inwoners steeds meer hinder ondervinden. Ook de schadelijke effecten op het milieu door o.a. goedkope vluchten, afval etc.etc.

Wat is mijn aandeel daar in? Ook wij reizen rond omdat de kosten binnen onze mogelijkheden liggen. Het geld dat wij ter plaatse uitgeven, in hoeverre belandt dat bij de toch al vermogenden die accomodaties bezitten om te kunnen exploiteren en dus niet bij de (vaak zeer slecht betaalde) locale schoonmaker, kok, chauffeur enzovoort.

Schermafbeelding 2018-10-02 om 22.29.45.png

Wanneer ik op internet nog wat lees over de Pantanal leer ik dat 80% van het gebied in private handen is. Dat wil zeggen dat een groot deel gebruikt werd door boeren, die daarbij de natuur op de tweede plaats en hun inkomsten door middel van veeteelt op de eerste plaats stelden. Echter, een aantal van deze grondeigenaren hebben tezamen met de overheid ingezien dat het gebied zó uniek is dat dit op den duur niet mag verdwijnen en zoveel mogelijk beschermd moet worden. De gemiste inkomsten worden opgevangen door toeristen die het gebied komen bezoeken.

En dat is, denk ik, hoe toerisme juist een positief effect kan hebben. Dat verklaart wellicht ook waarom wij zo diep in de buidel moesten tasten voor die drie dagen.

Tegelijkertijd is er nog voldoende ruimte voor verbetering. Onze boottocht door dit waanzinnig mooie gebied wordt uitgevoerd met een boot voorzien van lawaaiige, vervuilende buitenboordmotor. Dit zou natuurlijk veel beter door stille, milieuvriendelijke elektro-boten gedaan kunnen worden. Accu’s zouden dan met zonnepanelen opgeladen kunnen worden, scheelt weer gesleep met brandstof.

img_06601.jpg

Wanneer we na de boottocht terug naar de lodge rijden begint het al te schemeren, wat weer prachtige kleuren aan de horizon oplevert. De pick-up truck rijdt best hard over de aangelegde onverharde weg. Deze weg ligt hoger dan het land aan weerszijden zodat deze weg, als enige nog begaanbaar blijft tijdens het regenseizoen. Nu is het nog zonnig en de droogte zorgt voor veel opwaaiend stof als we voorbijrijden. Ik probeer me voor te stellen hoe het landschap er over een paar maanden uitziet. Waar blijven alle dieren, wat voor geluiden zijn er dan te horen? Dan realiseer ik me dat dat dus precies te reden is waarom ik nu aan het reizen ben. Nieuwsgierigheid.

Schermafbeelding 2018-10-02 om 22.30.40

Heb je er wat aan? Kun je wat met de kennis die je opdoet van de plaatsen waar je bent geweest? Geen idee. Ik moet ineens denken aan solozeiler Henk de Velde die in één van zijn boeken beschreef dat hij zichzelf vergeleek met een musje. Overal beetje kijken, niemand tot last, en ongemerkt weer weg. Geen idee of mijn herinnering correct is maar ik kan mij er wel in verplaatsen. Marinka is veel beter dan ik in de sociale contacten met iedereen die we onderweg tegenkomen. Ik ben nieuwsgierig, maar aanschouw/luister het liefst van een afstandje. We komen, we kijken, we luisteren, we gaan weer verder.

 

2 gedachten over “De Pantanal en het waarom

Voeg uw reactie toe

  1. Paul met heel veel intresse lees ik jou stukjes Leer je zo ook van die kant kennen. Ga zo door Groetjes en op naar het volgende stukje. Hillie

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Create a website or blog at WordPress.com

Omhoog ↑

%d bloggers liken dit: